Archiwa kategorii: Krótki przegląd mijającego tygodnia

22 czerwca 2018

Krótki przegląd mijającego tygodnia (22.06)

Pruska wozownia artyleryjska w nowoczesnym wydaniu

We wtorek 19 czerwca miało miejsce oficjalne otwarcie odrestaurowanej Wozowni Artyleryjskiej w Centrum Hewelianum w Gdańsku. 150 letni zabytek przez ostatnie miesiące przechodził szeroko zakrojone prace remontowe i adaptacyjne. Drewniane elementy konstrukcyjne i detale architektoniczne zostały poddane konserwacji a drewniane wrota prowadzące do wnętrza obiektu zostały zrekonstruowane. Teraz budynek, w którym w latach 70. XIX w. wojsko pruskie przechowywało lawety armatnie i inne konstrukcje pomocne w transportowaniu sprzętu artyleryjskiego, stał się nowoczesnym centrum konferencyjno-wystawowym, z restauracją usytuowaną na jego parterze. Centrum Hewelianum przygotowało specjalny projekt mappingu (barwne animacje), który wyświetlany będzie wieczorami na ścianach obiektu. Premierowy pokaz zaplanowano na 29 czerwca br. Środki na modernizację Wozowni pochodziły z budżetu miasta Gdańska oraz Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Pomorskiego na lata 2014-2020 współfinansowanego z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego. Oficjalne otwarcie obiektu, zbiegło się w czasie z jubileuszem 10-lecia działalności Centrum Hewelianum.

Czytaj dalej

15 czerwca 2018

Krótki przegląd mijającego tygodnia (15.06)

Sztormy odsłoniły skarby najcenniejszego wraku XVII stulecia

Armaty jednego z najbogatszych wraków u wybrzeży Wielkiej Brytanii – jednostki „President” z XVII w. – zostały w ostatnim tygodniu odsłonięte przez sztormy. Statek należący do Kompanii Wschodnio-Indyjskiej, zatonął u wybrzeży Kornwali, podczas burzy 4 lutego 1684 r. Na swoim pokładzie przewoził potężny ładunek pereł i diamentów. Wówczas szacowana wartość towaru znajdującego się na statku wynosiła 100 tys. funtów, dziś około 8 mln funtów! Miejsce zatonięcia, zwane „Loe Bar”, jest znane od 1973 r., ale dopiero pod koniec lat 90. XX wieku nurkowie dotarli do wraku “Presidenta” i objęli go ochroną, na podstawie Protection of Wrecks Act z 1973 r. Niedawne sztormy pozwoliły podwodnym archeologom na odnalezienie i przeprowadzenie dokładnej dokumentacji nieznanych wcześniej siedmiu armat i kotwicy ukrytych dotąd na morskim dnie pod warstwami piasku. Co ciekawe znalezisko znajdowało się blisko brzegu, na zaledwie 7 m głębokości. Poszukiwacze mają nadzieję na odnalezienie kolejnych skarbów z legendarnej jednostki.

Czytaj dalej

8 czerwca 2018

Krótki przegląd mijającego tygodnia (08.06)

Zaginione miasto sprzed wieków

W północno-zachodniej Albanii w okolicy współczesnej Szkodry polska grupa archeologów odnalazła ruiny zaginionego miasta-twierdzy Bassania. Starożytne miasto sprzed 2 tys. lat zostało zniszczone przez Rzymian w pierwszych wiekach naszej ery. Dotąd nieznana była jego lokalizacja, a znajdujące się niedaleko malowniczej Szkodry ruiny uznawano za naturalne skalne wzniesienia. Wokół Szkodry w ostatnich latach zaczęliśmy poszukiwać osad i twierdz, które stanowiły jej zaplecze ekonomiczne i militarne. Dzięki zastosowaniu różnych metod, w tym nieinwazyjnych, zlokalizowaliśmy relikty olbrzymiego starożytnego miasta – powiedział kierownik wykopalisk, prof. Piotr Dyczek, dyrektor Ośrodka Badań nad Antykiem Europy Południowo-Wschodniej UW. Część miejskich pozostałości, takich jak mury oraz brama o cechach typowych dla hellenistycznych budowli obronnych, została już przez badaczy odsłonięta. Na miejscu odnaleziono również monety i fragmenty naczyń ceramicznych z IV-I w. p.n.e. Ku zaskoczeniu i uciesze archeologów okazało się, że Bassania była trzykrotnie większa od antycznej Szkodry, która powstała na jej fundamentach.

Czytaj dalej

1 czerwca 2018

Krótki przegląd mijającego tygodnia (01.06)

Złota świnia na sprzedaż

Sztaba ołowiu z czasów pobytu Rzymian na wyspach brytyjskich czyli ok. 150 – 402 r. n.e., została wystawiona na sprzedaż na internetowym portalu Ebay. Znaleziona przez detektorystę i ważąca ponad 18 kilogramów sztaba o trapezoidalnym przekroju, znana też pod nazwą „pig” (świnia) była charakterystycznym środkiem płatniczym w czasach antycznego Rzymu. Był to również świetny sposób na transport popularnego i cennego wówczas ołowiu. Obiekt został zgłoszony przez znalazcę odpowiednim służbom. Dziś znalazca ma możliwość jego legalnej sprzedaży. Według brytyjskiego prawa znalazca może się spodziewać nagrody w wysokości równowartości ceny rynkowej znaleziska, którą to nagrodą musi podzielić się równo z właścicielem terenu. Cena wywoławcza to dziś 12 tys. funtów. Zważywszy na fakt, że dwa lata temu podobny przedmiot został sprzedany za kwotę ponad dwa razy większą, obecny właściciel wydaje się nie być zachłanny.

Czytaj dalej

25 maja 2018

Krótki przegląd mijającego tygodnia (25.05)

Zatopiona jednostka brytyjska z czasów II wojny światowej

U wybrzeży Islandii odnaleziono wrak jednostki brytyjskiej Royal Navy – „Empire World”. Szesnastoosobowa załoga wojskowego kutra miała podczas II wojny światowej wspierać konwoje przekraczające Atlantyk lub płynące do ZSRR. Przez 74 lata nie były znane okoliczności jej zaginięcia. Przez lata sądzono, że jednostka padła ofiarą niemieckich okrętów podwodnych typu U-300, które za cel obrały takie statki jak tankowiec „Shirvan”, czy islandzki statek „Godafoss”. Dzięki odkryciu udało się ustalić, że brytyjski kuter nie ma jakichkolwiek śladów eksplozji. Nie mógł więc zatonąć przez niemieckiego U-boota. Może przyczyną były potężne sztormy, jakie nawiedziły wody Islandii jesienią 1944 r.? Miejmy nadzieję, że dalsze badania nad odkrytą niedawno jednostką rozwieją wszelkie pozostałe jeszcze pytania.

Czytaj dalej

18 maja 2018

Krótki przegląd mijającego tygodnia (18.05)

Odkrycia polskich naukowców w Egipcie

W sąsiedztwie świątyni bogini Hathor w Gebelein w Środkowym Egipcie polscy naukowcy odnaleźli nieznane wcześniej hieroglificzne inskrypcje wyryte lub namalowane na skalnych ścianach. Zapisków jest kilkadziesiąt, wszystkie związane są z tematyką religijną, dotyczą próśb  o boskie wstawiennictwo lub podziękowań za nie. Badacze przypuszczają, że inskrypcje powstawały w okresie od 1770 do 1400 r. p.n.e., czyli od późnego Średniego Państwa po początek Nowego Państwa. Dzięki ukształtowaniu skał przez stulecia były ukryte przed ludzkim wzrokiem i trudno dostępne. Odkryte przez naszą misję inskrypcje są bezcennym źródłem do badań nad religijnością ludzi. Wierzenia egipskie znamy przede wszystkim z oficjalnych tekstów pochodzących z monumentalnych świątyń i grobowców, tych królewskich jak i tych należących do elit – mówi Wojciech Ejsmond, kierownik polskiej ekspedycji pracującej w Gebelein. Badania świątyni prowadzone są pod auspicjami Centrum Archeologii Śródziemnomorskiej Uniwersytetu Warszawskiego.

Czytaj dalej

11 maja 2018

Krótki przegląd mijającego tygodnia (11.05)

Skarb odkryty podczas rodzinnej wycieczki

Czternastolatek Patryk Lessman podczas rodzinnego pobytu w Gubławkach nad jeziorem Jeziorak ok. 30 km od Iławy (woj. warmińsko-mazurskie) odnalazł… pamiątki pruskiej rodziny von Finckenstein. Rodzinne kosztowności, w tym okulary, elementy garderoby, kieszonkowy zegarek, srebrną łyżkę, plik banknotów, pamiątki z I wojny światowej oraz liczne fotografie i dokumenty Hans Joachim von Finckenstein ukrył w blaszanych bańkach i zakopał w pobliżu rodzinnej posiadłości w 1945 r. podczas ucieczki przed wojskami radzieckimi. Dziś po ponad 70 latach młody chłopiec trafił na miejsce ich ukrycia. O znalezisku niezwłocznie poinformowano odpowiednie służby ochrony zabytków, a przedmioty przewieziono do Muzeum Archeologiczno-Historycznego w Elblągu. Najbardziej wartościowe pod względem historycznym i naukowym przedmioty, zgodnie z prawem przeszły na własność Skarbu Państwa. Pozostałe pamiątki trafiły do spadkobierców dawnych właścicieli – 81-letniej córki von Finckensteina.

Czytaj dalej

4 maja 2018

Krótki przegląd mijającego tygodnia (04.05.)

Ekspozycja sprzętu militarnego w kwaterze Hitlera

W Wilczym Szańcu w Gierłoży (niedaleko Kętrzyna, woj. warmińsko-mazurskie), który w latach 1941-44 pełnił funkcję głównej kwatery Adolfa Hitlera w celu dowodzenia wojskami mającymi podbić ZSRR, powstała ekspozycja sprzętu militarnego. Dzięki współpracy zarządzającego tym miejscem nadleśnictwa Srokowo (Lasy Państwowe) z gdańską fundacją Laterba w Wilczym Szańcu pojawił się m.in. niemiecki pojazd pancerny Hetzer z okresu II wojny światowej. Tego typu wozów, nazywanych “niszczycielami czołgów” powstało 2584, produkowane były głównie w czeskich zakładach Skody. 10 lat temu fundacja wydobyła Hetzera z dna Bałtyku, wyremontowała do stanu ekspozycyjnego. Gdy pojawił się on w Wilczym Szańcu, został wyeksponowany na barykadzie w jednym ze schronów jako jeden z eksponatów związanych z Powstaniem Warszawskim – powiedział nadleśniczy Zenon Piotrowicz. Sprzęt militarny związany z Powstaniem Warszawskim pełni teraz w Wilczym Szańcu główny temat ekspozycyjny. Podczas ubiegłorocznej majówki Wilczy Szaniec tylko jednego dnia odwiedziło ponad 5,5 tysięcy turystów a w całym roku ok. 300 tysięcy ludzi.

Czytaj dalej

27 kwietnia 2018

Krótki przegląd mijającego tygodnia (27.04)

Cenna kolekcja w zbiorach Muzeum Historii Polski

Dzięki darowi Marii Starczewskiej-Lambasa Muzeum Historii Polski w Warszawie wzbogaciło się o jedną z największych (obok Muzeum Polskiego w Chicago) kolekcji eksponatów pochodzących z pawilonu polskiego historycznej Wystawy Światowej w Nowym Jorku 1939 r. (Building the World of Tomorrow – Świat Jutra). Polski pawilon został otwarty trzy dni po otwarciu samej wystawy, w 148. rocznicę proklamowania Konstytucji 3 maja. Jestem żoliborzanką, kocham Żoliborz, kocham Warszawę. Gdy dowiedziałam się, że zbiory będą w Cytadeli, to była wielka radość. Proszę mnie nie dziękować (…) ja jestem tylko pośredniczką, ogniwem, ale wierzę, że te rzeczy były z miłością przechowywane i w dobrym miejscu teraz się znajdą – powiedziała Maria Starczewska-Lambasa podczas spotkania w tymczasowej siedzibie Muzeum Historii Polski 23 kwietnia br. Wśród blisko 50 podarowanych obiektów znalazły się ceramika, meble, takniny, wydawnictwa książkowe, sztuka ludowa, w tym m.in. stół zaprojektowany przez Jana Bogusławskiego, publikacja „Kaczka dziwaczka” Jana Brzechwy z ilustracjami F. Themerson, wyd. J. Mortkowicza z 1939 r., naczynia ceramiczne twórców z kręgu warszawskiej ASP, w tym Julii Kotarbińskiej, Lucy Brzezińskiej i Juliana Mickuna. Obiekty, które wzbogaciły zbiory MHP, uzupełnią planowaną wystawę stałą w Cytadeli.

Czytaj dalej

20 kwietnia 2018

Krótki przegląd mijającego tygodnia (20.04)

Trzynastoletni archeolog na tropie starożytnego Bluetootha

Na największej niemieckiej wyspie Rugii odnaleziono znaczący skarb srebrnych monet i innych kosztowności z X w. Na fragmenty znaleziska natknął się archeolog-amator Rene Schoen i jego trzynastoletni towarzysz Luca Malaschnitschenko, podczas poszukiwań za pomocą wykrywaczy metali. Wezwani na miejsce archeolodzy ocenili, że znalezione zabytki można powiązać ze słynnym Haraldem Sinozębym Gromssonem, panującym w latach 958 do 986, odpowiedzialnym za wprowadzenie religii chrześcijańskiej do Danii i zjednoczenie Skandynawii. Skarb składa się głównie z biżuterii – naszyjników, pereł, broszek, pierścieni i blisko 600 srebrnych monet (w tym ponad 100 niezaprzeczalnie pochodzących z czasów Sinozębnego). To najciekawsze jak dotąd odkrycie archeologiczne związane z legendarnym królem, które ma swoje potwierdzenie w źródłach historycznych. Co ciekawe dwa złączone runy symbolizujące imię Sinozębnego są dziś symbolem technologii “Bluetooth” nazwanej na jego cześć.

Czytaj dalej