Kustosz MyViMu kandydatem Honorowej Nagrody Hetmana Kolekcjonerów Polskich Jerzego Dunin-Borkowskiego

Pragniemy donieść, iż mamy wielką przyjemność zgłosić kandydaturę naszego Kolegi do tej prestiżowej nagrody. Pan Jerzy Gogacz, znany naszej Społeczności jako fonoman – Kustosz Muzeum Fonografii , naszym zdaniem w pełni zasługuje na to zaszczytne wyróżnienie.

Przez wiele lat Pan Jerzy zbudował doskonałą kolekcję często unikatowych aparatów służących do rejestracji i odtwarzania dźwięków, zgromadził niezwykle wartościową kolekcję historycznych nagrań zapisanych na nośnikach różnego rodzaju. Zbieraniem płyt szelakowych Kandydat zajął się się w latach osiemdziesiątych. Ok. roku 1995 zbiory przyjęły obecny kształt. Kryteria, którymi się kieruje w gromadzeniu eksponatów to cylindry fonograficzne i płyty nagrane mechanicznie do roku 1925, szeroko rozumiane Polonika, tj. wykonania w języku polskim, polski wykonawca, polski kompozytor itd. Szczególne miejsce w zbiorach zajmują nagrania patriotyczne; oddzielne, ale spójnie tematycznie zbiory polskich nagrań na rolkach tzw. pianolowych oraz kolekcja fonografów i gramofonów.

Naszym zdaniem, najważniejszym aspektem pasji, jest stałe udostępnianie bogactwa swoich zbiorów każdej zainteresowanej instytucji czy po prostu szerokiemu ogółowi. Zbiory były udostępnione i wykorzystane przy opracowaniach książek: „Dyskopedia poloników do 1918r.” wydaniem Biblioteki Narodowej,  „Syrena Record pierwsza polska wytwórnia fonograficzna”. Zbiory prezentowano w mediach. Wyemitowano kilka audycji radiowych, w tym przez Program 1 Polskiego Radia. To także stały udział w wystawach, jak ta zorganizowana w 2005 r. z okazji 80-lecia Polskiego Radia . Współudział w wystawie w Muzeum Pomorza Środkowego w Słupsku czy np. wystawa kolekcjonerów w ramach imprezy „Magazyn przedmiotów” zorganizowanej przez Stowarzyszenie ‚Art Animacje’. Ostatnio, dzięki zaangażowaniu p. Jerzego w tworzenie Gazety Kolekcjonera, możemy czytać w niej ciekawe artykuły jego autorstwa.

Brak ograniczeń w dostępności do zbiorów, zaowocował także niezwykle ważnym wydarzeniem. Szalę dotyczącą zgłoszenia właśnie kandydatury p. Jerzego, przechylił na jego korzyść fakt dotarcia do kolekcji zamieszczonej w MyViMu przez naukowców związanych z Muzeum Hymnu w Będominie. To właśnie wydarzenie uzmysłowiło nam, jak wartościowe zbiory prezentuje pan Jerzy.  Aby przybliżyć naszej społeczności wagę tego wydarzenia, prosimy o zapoznanie się z listem Kustosz Muzeum Hymnu – pani Anieli Wawrzyk, która go skreśliła. W tym wypadku głos powinien zabrać fachowiec:

„Muzeum Hymnu Narodowego w Będominie zostało powołane do życia 17 lipca 1978 roku, jako Oddział Muzeum Narodowego w Gdańsku. Siedzibą jego jest pochodzący z XVIII w. dworek szlachecki, w którym urodził się Józef Wybicki, autor polskiego hymnu narodowego – „Mazurka Dąbrowskiego”. Placówka nasza oprócz gromadzenia, opracowywania i udostępniania zbiorów, organizuje również wystawy czasowe, imprezy kulturalne a także prowadzi badania naukowe.

W 2011 roku prof. Maciej Gołąb, muzykolog z Uniwersytetu Wrocławskiego, opracował projekt badawczy pt.„Mazurek Dąbrowskiego w kulturze polskiej”, do którego realizacji zaprosił kilkunastu pracowników naukowych z wiodących ośrodków uniwersyteckich w kraju, z Instytutu Sztuki Polskiej Akademii Nauk w Warszawie oraz z Muzeum Hymnu Narodowego w Będominie. Projekt ten został w marcu br. złożony do Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki w Warszawie w celu uzyskania grantu na prace badawcze.

Projekt „Mazurek Dąbrowskiego w kulturze polskiej” nie ma precedensu w naukowej literaturze przedmiotu. W okresie 20-lecia międzywojennego były co prawda zapoczątkowane muzykologiczne badania atrybucyjne i genologiczne, jednak nie zaowocowały one szerszymi, monograficznymi opracowaniami tej pieśni. Również badania historyków, jakkolwiek ważne, nie stawiały żadnych istotnych problemów badawczych ani z muzykologicznego, ani też z kulturologicznego punktu widzenia. Projekt badawczy prof. M. Gołąba został podzielony na kilka modułów, w tym moduł historyczny, literaturoznawczy, ikonograficzny, teatrologiczny, filmologiczny, kulturoznawczy, historyczno-prawny, socjologiczny i muzykologiczny. W tych wszystkich dziedzinach będą prowadzone badania naukowe, a ich wyniki zostaną przedstawione na dwóch konferencjach naukowych i opublikowane w dwóch tomach studiów oraz w dwóch edycjach źródłowych – nutowej i fonograficznej.

Muzeum Hymnu Narodowego w Będominie w ramach wspomnianego projektu ma za zadanie opracować faksymilowane wydanie i akustyczne zarchiwizowanie źródeł muzycznych „Mazurka Dąbrowskiego”.

W związku z powyższym została zapoczątkowana przez nas kwerenda mająca na celu odnalezienie XIX – wiecznych wydawnictw muzycznych oraz najstarszych zapisów fonograficznych pieśni „Jeszcze Polska nie zginęła”, utrwalonych na pozytywkach, cylindrach woskowych, rolkach pianolowych i płytach gramofonowych.

Poszukując archiwalnych nagrań „Mazurka Dąbrowskiego” natrafiłam w serwisie internetowym „Moje Wirtualne Muzeum” na niezwykle interesujące Wirtualne Muzeum Fonografii, którego kustoszem okazał się być Pan Jerzy Gogacz. Jego bogaty zbiór fonograficzny dotyczący polskiego hymnu narodowego, wywołał we mnie nie tylko podziw dla jego patriotycznej i kolekcjonerskiej pasji, ale także olbrzymie uznanie za fachowe opracowanie tematu. Przypuszczam, że jego zbiór jest najprawdopodobniej największy w Polsce, jeśli chodzi o zasoby brzmieniowych źródeł pieśni „Jeszcze Polska nie zginęła”. Ponadto Jerzy Gogacz, z którym niebawem nawiązałam kontakt meilowy, okazał się być bardzo otwarty na zaproponowaną mu współpracę z Muzeum Hymnu Narodowego w Będominie. Zgodził się bez wahania na udostępnienie swych bogatych zbiorów do projektowanej przez nas digitalizacji nagrań. Chcemy bowiem w ramach w/w projektu badawczego przenieść na nośniki cyfrowe zrekonstruowane archiwalne nagrania „Mazurka Dąbrowskiego” i wydać je w formie DVD.

Mam nadzieję, ze współpraca Muzeum Hymnu Narodowego w Będominie z Jerzym Gogaczem przyniesie spodziewane efekty i przyczyni się do pogłębionej znajomości wśród społeczeństwa polskiego najstarszych nagrań polskiego hymnu. Dlatego w pełni popieram kandydaturę Jerzego Gogacza do Honorowej Nagrody Hetmana Kolekcjonerów Polskich Jerzego Dunin- Borkowskiego.

Kustosz Aniela Wawrzyk”

Cały zespół serwisu MyViMu. com, także jest tego zdania. Raz jeszcze:  uważamy wysunięcie kandydatury pana Jerzego za w pełni właściwą – to według zespołu:  „Kandydat centralny” :)