Krótki przegląd mijającego tygodnia (08.10)

Rekordowy bursztyn własnością Muzeum Narodowego w Gdańsku

fot. M. Kosma-Szczerek, Muzeum Gdańska

Największa bryła bursztynu na świecie stanie się własnością Muzeum Bursztynu, oddziału Muzeum Narodowego w Gdańsku. Wkrótce mają rozpocząć się również działania związane z wpisaniem jej do Księgi Rekordów Guinnessa. Okaz już od trzech lat jest muzealnym depozytem, ale dopiero teraz oddział otrzymał dotację na jej zakup. Bryła bursztynu waży ponad 68 kilogramów i pochodzi z Sumatry, wyspy w Azji Południowo-Wschodniej, w Archipelagu Malajskim. Bursztyn występuje tam w pokładach węgla brunatnego, skąd jest wydobywany jako surowiec dodatkowy. Powstał z żywic wytwarzanych przez kwiatowe rośliny okrytonasienne, które do dziś rosną w lasach równikowych Azji południowo-wschodniej. Gdy na bursztyn sumatrzański pada światło UV, opalizuje on na niebiesko. Do Gdańska przyjechał ze Stanów Zjednoczonych. Bursztyn jest jednym z pierwszych eksponatów, który widzi gość wchodzący do nowej siedziby Muzeum Bursztynu w Wielkim Młynie w Gdańsku, jest eksponowany na parterze przy kasie biletowej. Zakup bryły został dofinansowany w ramach programu grantowego Narodowego Instytutu Muzealnictwa i Ochrony Zbiorów „Rozbudowa zbiorów muzealnych”. Kwota dofinansowania wynosi 112.027,15 zł (podany koszt całkowity to 140.033,94 zł).

Inteligenta aplikacja pomoże kolekcjonerom

fot. Rynek i Sztuka

Pojawiła się pierwsza aplikacja (Limna) do wyceny dzieł sztuki oparta na sztucznej inteligencji i algorytmach uczenia maszynowego. Jej pomysłodawcą jest Marek Claassen, założyciel ArtFacts, największej cyfrowej bazy danych na temat sztuki. Limna zawiera bazę 700 tys. artystów (od 1863 r. do współczesności), zapewnia bezpośredni kontakt z 16 tys. galeriami oraz stwarza możliwość monitorowania ponad miliona wystaw na całym świecie. Sztuczna inteligencja aplikacji ma za zadanie analizę miliona danych na sekundę, zbiór i przetwarzanie wszystkich informacji dotyczących danego twórcy dostępnych w Internecie, określając wartość jego dzieł m.in. w oparciu o ceny aukcyjne, zainteresowanie kuratorskie, historię sprzedaży czy aktywność w mediach społecznościowych. Oprócz określania wartości dzieł, aplikacja umożliwia również ich potencjalną wycenę. Obecnie aplikacja dostępna jest do pobrania za darmo wyłącznie na terenie Wielkiej Brytanii i Niemiec.

Zaskakujące odkrycia w grotach Hiszpanii

Zdjęcie poglądowe, rysunki w jaskini we Francji, fot. Wikipedia

W grocie Alkerdi 2, na terenie gminy Urdazubi należącej do wspólnoty autonomicznej Hiszpanii archeolodzy odnaleźli ryty i malowidła naskalne sprzed 20 tys. lat. Głównym motywem rysunków są zwierzęta, szczególnie konie, żubry i bizony. Autor przedstawił na ścianie jaskini również cztery żeńskie narządy płciowe oraz pięć serii podwójnych linii wykonanych w kolorze czerwonym. Znajdują się one w bardzo głębokim miejscu groty, dwa poziomy pod wejściem do jaskini. (…) Osoba, która je wykonała, nie miała manualnej zręczności artysty (…), a raczej była osobą dopiero uczącą się, gdyż nie była w stanie wykonać linii ciągłych, a zarazem pewnych – podają władze regionu Nawarry. Więcej szczegółów na temat znaleziska zespół badawczy ma podać w pierwszej połowie miesiąca. Pierwsze naskalne malowidła zostały znalezione w tej jaskini regionu Nawarry w 1930 r., ostatnie w 2016 r. Najnowsze ryty okazały się jednak dla archeologów dużym zaskoczeniem.

Misterium Światła. Sztuka średniowieczna na Pomorzu

W siedzibie Muzeum Narodowego w Szczecinie przy Wałach Chrobrego można już oglądać nową wystawę stałą “Misterium Światła. Sztuka średniowieczna na Pomorzu”. Na ekspozycji zaprezentowano sztukę średniowieczną z terenu historycznego Pomorza od XII w., po czasy transformacji religijnej tych obszarów, związanej z przyjęciem reformacji w 1534 r. Prezentowane na wystawie zabytki w zasadniczej części pochodzą z pomorskich kościołów. Znalazły się tam m.in. gotlandzkie kolumny z klasztoru cysterskiego w Kołbaczu, odlana z brązu antaba kołobrzeska w kształcie głowy lwa, skarb luksusowych ozdób znaleziony w Szczecinie, cykl obrazów poświęconych Marii i Chrystusowi na skrzydłach ołtarzowych poliptyku z kościoła św. Jana w Stargardzie oraz cała galeria rzeźbionych i malowanych przedstawień świętych. Głównym akcentem ekspozycji jest imponujący rozmiarami Krucyfiks Kamieński – perła kolekcji sztuki średniowiecznej szczecińskiego muzeum. Wystawa powstała w ramach projektu „Wspólne dziedzictwo, wspólna przyszłość. Centralne muzea pomorskie wspólnie prezentują dzieje i kulturę Pomorza” w ramach Programu Współpracy Interreg V A Meklemburgia-Pomorze Przednie / Brandenburgia / Polska.

Wystawa EXPO 2020 w Dubaju wielkości znaczka

fot. Poczta Polska

Wystawa Światowa EXPO 2020 w Dubaju stała się głównym tematem nowo wydanego znaczka Poczty Polskiej. Założeniem tegorocznego EXPO jest wielowymiarowa prezentacja technologii i firm reprezentujących branże strategiczne związane z rynkami Bliskiego Wschodu. Na znaczku i kopercie FDC autorstwa Jana Konarzewskiego przedstawiono wizualizację polskiego pawilonu, a na datowniku okolicznościowym zaprezentowano trójkąty, nawiązujące do motywów rzeźby kinetycznej wykorzystanej na polskim stoisku. Projekt znaczka został zrealizowany przez Pocztę Polską w ścisłej współpracy z wnioskodawcą, Polską Agencją Inwestycji i Handlu. “EXPO 2020 stanowi dla Polski szansę na wzmocnienie pozytywnego wizerunku na arenie międzynarodowej, prezentację rodzimej kultury oraz promocję gospodarczą. Liczę, że wprowadzany do obiegu znaczek, jako symboliczny nośnik informacji i dyplomacji, przyczyni się do promowania Rzeczypospolitej” – powiedział Tomasz Zdzikot, prezes zarządu Poczty Polskiej. Znaczek został wydany w nakładzie 78 tys. szt.

Archeologiczny skarb Piastów

fot. Muzeum Archeologiczne i Etnograficzne w Łodzi

1,8 tys. monet piastowskich z okresu rozbicia dzielnicowego trafiło do Pracowni Konserwacji Metali i Materiałów Organicznych Muzeum Archeologicznego i Etnograficznego w Łodzi. Skarb monet Bolesława Kędzierzawego i Władysława Wygnańca oraz kilka monet krzyżowych został odnaleziony przez eksploratorów z Nadwiślańskiej Grupy Poszukiwawczej „SZANSA” (przy współpracy archeologów i konserwatorów zabytków) we wczesnośredniowiecznej osadzie Trójca na terenie Zawichostu. Mamy wstępne opracowanie, które przygotował kierownik działu numizmatycznego Piotr Chabrzyk. Skarb wymaga jeszcze szczegółowych badań nad składem monet, a także szeregu zabiegów konserwatorskich. W przyszłości monety najprawdopodobniej trafią do jednego z muzeów w okolicach Sandomierza – poinformował Dominik Płaza, dyrektor Muzeum Archeologicznego i Etnograficznego. W pobliżu znaleziska natrafiono ponadto na ponad 100 innych monet z XI i XII wieku oraz zabytki późniejsze, m.in. odważniki żelazne powlekane brązem, średniowieczną pieczęć księcia Bolesława (nie ustalono, którego) i pieczęć ruską z przełomu XI i XII wieku.

Tajemniczy wrak na dnie Morza Bałtyckiego

Zatoka Botnicka, fot. Wikipedia

Na dnie Zatoki Botnickiej w wodach Morza Bałtyckiego pomiędzy wybrzeżem Szwecji i Finlandii badacze ze szwedzkiej agencji administracji morskiej zlokalizowali nieznany wcześniej tajemniczy wrak dużego statku. Opierając się na obrazach 3D wykonanych przy użyciu sonaru, udało się ustalić kilka faktów. Jednostka mierzy 74 metry długości, 9 metrów wysokości i na dnie spoczywa osadzona równo na stępce. Nie posiadamy jeszcze żadnych informacji na temat tego, kiedy i w jakich okolicznościach zatonął ten statek. Podczas prac, które prowadzimy na morzu, często natrafiamy na różne wraki. Jednak zazwyczaj wiemy o ich istnieniu i często posiadamy ich szczegółową dokumentację. Jednak w tym przypadku nie udało nam się jeszcze zidentyfikować odnalezionej jednostki. – poinformował Carl-Johan Linde, rzecznik prasowy szwedzkiej agencji administracji morskiej. Wstępne ustalenia pozwalają stwierdzić, że statek zatonął prawdopodobnie w pierwszej połowie XX w.

Ceramika króluje na wystawie w Tarnowie

fot. materiały organizatora

W Muzeum Okręgowym w Tarnowie trwa wystawa “Wzory w kwadracie zamknięte – ceramiczne zdobienia wnętrz z przełomu XIX i XX wieku”. Wystawa jest pokazem fragmentu kolekcji ceramiki architektonicznej Agnieszki Partridge: około 300. płytek posadzkowych i ściennych europejskich fabryk ceramiki działających na terenie Anglii, Niemiec i Austro-Węgier od połowy XIX po lata 30. XX wieku. Kolekcja obejmuje między innymi ceramikę z fabryk: Herbert Minton, George Maw z Wielkiej Brytanii, Villeroy&Boch z Mettlach, Servais z Trier, M.O.P.F, S.O.F. i S.O.M.A.G. z Miśni, także NSTG z Bremy i Boizenburg oraz RAKO z Rakownika i Wienerberger z Wiednia. Oprócz ceramiki architektonicznej na wystawie znalazły się katalogi firm, wzorniki ornamentów, faktury, drobne przedmioty reklamowe: popielniczki, przyciski do papieru, także tace i rzeźby ceramiczne. Wydarzenie jest jednym z pierwszych w Polsce pokazów tego typu, akcentującym znaczenie ceramiki architektonicznej jako ważnej gałęzi europejskiego dziedzictwa łączącego XIX-wieczną myśl techniczną z historyzującą ornamentyką. Pokazowi towarzyszy bogato ilustrowany katalog-przewodnik po wystawie.

Drewniak z Białegostoku zostanie wpisany do rejestru zabytków

fot. Sylwia Krassowska, Polskie Radio Białystok

Podlaski Wojewódzki Konserwator Zabytków zdecydował o objęciu ochroną zabytkowego drewnianego domu przy ulicy Mazowieckiej 31/1 w Białymstoku. Budynek znajduje się w tzw. „Kwartale Kaczorowskiego”, czyli miejscu związanym z postacią Ryszarda Kaczorowskiego – ostatniego Prezydenta Polski na uchodźctwie. Jest też obiektem zlokalizowanym na szlaku architektury drewnianej. Do naszych czasów zachował się praktycznie w niezmienionym stanie. Jest to obiekt drewniany z lat 30. XX wieku, przypominający Białystok nie tylko z lat 30., ale nawet z wieku XIX. Właśnie tak wyglądał Białystok przed II wojną światową i relikty tego widzimy jeszcze w Białymstoku – mówi prof. dr hab. Małgorzata Dajnowicz, podlaska konserwator zabytków. Dom drewniany z ul. Mazowieckiej 31/1 ma być wpisany do rejestru zabytków jeszcze w tym roku.

Podziel się tym artykułem!

Dodaj komentarz

Uwaga! Komentarze nie są publikowane automatycznie! Twój komentarz będzie widoczny po zatwierdzeniu przez moderatora